Díli,17/08/2026 – Institutu Nasionál Combate ao HIV-SIDA,IP hala’o atividade sensibilizasaun informasaun ba Jovens Hamutuk Atus rua resin husi Centro de Capasitasaun e Formasaun Juvenil (CCYC)
Atividade ne’e nia objetivu atu hasa’e joven sira nia kuñesimentu kona-ba prevensaun virus HIV no risku sira husi hahalok seksuál sira ne’ebé la seguru no nia impaktu ba jovem sira nia vida iha futuru
Tanba ne’e Prezidente INSCIDA, Daniel Marçal hatete katak joven mak futuru kontinuador ba nasaun nia vida iha futuru maibe ohin loron ita hare ita nia jovens barak tebtebes la tauk hasoru sira nia futuru liuliu iha sira nia kovivensia sosial
‘’Konvivénsia sosial ne’ebé la klaru no libre ne’e mak dada jovem sira nia dezeju seksual ne’ebé labele kontrol an ne’e maka afeta tebes jovens barak ona tenke kansela sira nia prosesu ba harii futuru di’ak ida”dehan Marçal
Nia mos hatutan katak joven balu seidauk fó atensaun sufisiente ba sira-nia saúde no futuru rasik hodi involve an liu iha relasaun seksuál ne’ebé no nia kauza mak agora dadaun ezisti situasaun sira hanesan isin-rua iha ho idade joven, para eskola sedu no kaben sedu no ida ne’e sai fator ida ne’ebé jovem sira nia oportunidade atu bele hetan moris di’ak iha futuru.
Tanba ne’e ko’alia kona-ba situasaun jeral HIV liga jovem sira nia no Timor-Leste ba futuru Prezidente INCSIDA.IP mos alerta katak entidade hotu-hotu iha Timor-Leste presiza tau atensaun problema HIV-SIDA. Tanba bazeia dadus ne’ebé publika husi Ministerio de Saude relata kazu komesa aumenta ba bebeik tanba atualmente Timor-Leste rezista kazu HIV hamutuk rihun rua atus hitu sanulu resin rua (2712) no husi dadus ne’ebé iha, afetadu barak liu mak jovens ne’ebé ho idade produtivu.
Iha aspeitu prevensaun nian, atividade sensibilizasaun HIV-SIDA no Moras Hadaet Relasaun Seksual nian importante ba komunidade sira, liliu jovem sira tanba ne’e Nivio Freitas, estudante ida husi CCYC afirma hanesan joven foinsa’e Timor-Leste presia rona rona informasaun barak kona-ba HIV-SIDA tanba hanesan ita hotu hatene katak virus HIV hanesan virus hada’et ne’ebé labele kura
” Virus HIV kuandu kona ita, automaticamente virus ne’e kaer metin los ita nia an no mezmu ké ita bele halo tratamentu hodi rekupera saude maibe virus ne’e sei la sai husi ita nia isin. Tuir Nivio Freitas Hateten.
Iha fatin hanesan Jestor Programa CCYC, Delio Maria Lopes esplika sira nia parte kada tinan sira sempre realiza atividade sensilizasaun ne’ebé ho érea ne’ebé diferente tanba nia konsidera katak sensibilizasaun informasaun kona-ba Virus HIV-SIDA importante tebes ba joven sira hodi hasae sira nia konsiénsia atu nune bele prevene virus ida ne’e.



















































